ေျပာေရာ့ဟဲ့ ရာဇ၀င္ေျပာင္ေအာင္

ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ေျပာခဲ့ဖူးသည့္ စကားတစ္ခြန္း။ ရင္ထဲမွာ ေမ့လုိ႔မရ။ “ငါတုိ႔ဟာ အဂၤလိပ္စာသင္မွ ျဖစ္မယ္၊ ဒါမွ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳးေတြကို အဂၤလိပ္လုိ ဆဲႏုိင္မွာ”တဲ့။

ထုိမွ်ေလာက္ထိ အဂၤလိပ္ကို စက္ဆုပ္ခဲ့သူ။ “အဂၤလိပ္စာသင္တာေတာင္ အဂၤလိပ္ေတြကို ဆဲခ်င္လုိ႔”တဲ့ ။ ေလးစားစရာ ေကာင္းလုိက္ပါဘိ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရယ္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႕စိတ္ဓာတ္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႕ခံယူခ်က္ကေတာ့ အမ်ိဳးကို ထိလွ်င္ မည္သူမဆုိ တုိက္ခုိ္က္ေခ်မႈန္း မည္ျဖစ္ေပသည္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္၏သမီးသာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္လုိ စိတ္ဓာတ္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္လုိ ခံယူခ်က္ ရွိမယ္ဆုိရင္ . . ။ အခုေတာ့ ေဒၚစုၾကည္သည္ တုိင္းရင္းသားမ်ား၏ မ်က္ႏွာကို မေထာက္ထားဘဲ ဘဂၤါလီကုလားဘက္က ရပ္တည္ေပးေန၏။

“ယုိသူမရွက္ ျမင္သူရွက္”ဆုိသကဲ့သုို႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ သီရိလကၤာႏိုင္ငံသားေတြေတာင္ ေျပာေနၾကၿပီ။ “ေဒၚစုၾကည္သည္ မူဆလင္မ်ားဘက္မွ အၿမဲ ရပ္တည္ေလ့ရွိ၏၊ ျမန္မာမ်ားကို မူဆလင္မ်ားမွ သတ္ျဖတ္ေစာ္ကား ေနခ်ိန္တြင္လံုး၀မေျပာပဲ ျပန္လည္ ခုခံကာကြယ္ေေသာ အခါတြင္မူ မူဆလင္မ်ားဘက္မွေန၍ ကာကြယ္ေျပာ ဆိုေလ့ ရွိ၏”ဟု သီရိလကၤာႏုိင္ငံ သတင္းစာမွာ ေရးသားေနၾက၏။

နယ္ခ်ဲ႕ေခတ္က အဂၤလိပ္လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ အမ်ိဳးမ်ိဳးႏွိပ္စက္ခဲ့၏။ အမ်ိဳးမ်ိဳး အႏုိင္က်င့္ဗုိလ္က် ခဲ့၏။ ေတြးၾကည့္ေလ ရင္နာေလ ျဖစ္မိပါ၏။ အမုန္းအာဃာတေၾကာင့္ ရင္နာရသည္ မဟုတ္ပါ။ ကိုယ့္လူမ်ိဳးကို ခ်စ္ေသာေၾကာင့္ ရင္နာခဲ့ရျခင္း ျဖစ္ပါ၏။

ထုိအဂၤလိပ္တုိ႔၏ အႏုိင္က်င့္ဗိုလ္က်မႈကို ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတုိ႔ေခတ္က်မွ ျပန္လည္၍
ေတာ္လွန္ႏိုင္ခဲ့ ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ခမ်ာမွာေတာ့ “လြပ္လပ္ေရး၏အရသာ”ကို မခံစားရရွာပါ။

အဂၤလိပ္လူမ်ိဳးတုိ႔သည္ “ေနမ၀င္ အင္ပါရာ”အျဖစ္ ေသြး နားထင္ေရာက္ၿပီး ႏုိင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားကို အုပ္စုိးခဲ့ပါသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံကိုလည္း သီေပါမင္းအား နန္းခ်၍ သိမ္းပိုက္ခဲ့ပါသည္။ အဂၤလိပ္တုိ႔ သည္ နယ္ခ်ဲ႕၀ါဒအတုိင္း ျမန္မာ့တုိင္းရင္းသားမ်ားရဲ႕ ဂုတ္ေသြးကို စုပ္ခဲ့ၾက၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ျမန္မာတုိင္းရင္းသား လူထုတစ္ရပ္လုံးက မေက်နပ္ၾက။

သံဃာေတာ္မ်ားကလည္း ဘယ္လုိမွ ဘ၀င္မက်။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဆီးဘန္းနီဆရာေတာ္က “အဂၤလိပ္ကၽြန္ခံရတာနဲ႔စာရင္ ေသတာကမွ ေကာင္းပါေသး၏”ဟု ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့ပါ၏။

အမရပူရျမိ႕၊ အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသဆရာေတာ္ၾကီးဆုိရင္ အဂၤလိပ္တုိ႔၏လုပ္ရပ္ကုိ နည္းနည္းမွ ႏွစ္ျမိဳ႕ေတာ္မမူ။ “သာသနာအတြက္ဆုိရင္ ငါပါ အသက္ဆုံးေစမည္”ဟု ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့သည့္ ဆရာေတာ္ၾကီးပင္ ျဖစ္လင့္ကစား အမ်ိဳးသားေရးမွာ ေသြးေအးေအး ေနေတာ္မမူပါ။ ဘာ့ေၾကာင့္နည္း၊ သာသနာေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသားေရးသည္ ခြဲ၍ မရေသာေၾကာင့္တည္း။

ဆရာေတာ္ၾကီး အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေျပာျပဖူး၏။ “တခါတုံးက ရာဇ၀င္ကုိ ဘုန္းၾကီး ၾကည့္တယ္။ တေနရာမွာ အဂၤလိပ္ႏွင့္ စစ္ျဖစ္ေတာ့ ဗႏၶဳလက်တယ္။ ေနာက္ နညး္နည္း ဆက္ၾကည့္ေတာ့ ရႏၱပုိစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ရေတာ့တယ္။ ဒီေတာ့ ရႏၱပုိစာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္တဲ့အခါ က်ေတာ့ ဟုိက အေပၚစီကေန ခ်ဳပ္လုိက္တယ္။ ဘာမွ ခံခ်င္စရာ မရွိဘူး၊ ဘုန္းၾကီးစိတ္ ေတာ္ေတာ္ထိခုိက္သြားတယ္”တဲ့။ (သာသနာျပဳၾသ၀ါဒ တရားေတာ္မ်ား ၊၁၁၇)

ထုိမွ်ေလာက္ဆုိလွ်င္ ဆရာေတာ္ၾကီး၏ “ဇာတိမာန္”ကို မွန္းဆႏုိင္ပါသည္။ ထုိကဲ့သုိ႔ေသာ အာဇာနည္ဆရာေတာ္ၾကီးက အဂၤလိပ္တုိ႔၏ အႏိုင္က်င့္ဗိုလ္က်မႈအေၾကာင္း ဖတ္ရသည့္အခါ “စိတ္ထိခုိက္ေလာက္ေအာင္ ခံစားရပါတယ္” တဲ့။

ဘာ့ေၾကာင့္နည္း၊ တုိင္းတပါးသား အဂၤလိပ္ေတြရဲ႕ ဗုိလ္က်အႏုိင္ယူတာကို မခံခ်င္တဲ့စိတ္၊ ကုိယ့္လူမ်ိဳးေတြ နိမ့္က်ေနသည္ကုိ မၾကည့္ရက္သည့္ေၾကာင့္ စိတ္ေၾကာင့္တည္း။

ထုိကဲ့သုိ႔ေသာ စိတ္ဓာတ္ကုိပင္ “၀ံသာႏု” ဟုေခၚ၏။ ၀ံသာႏုဟူသည္ အမ်ိဳးကို ထိလွ်င္ နာတတ္သည့္စိတ္တည္း။ ထုိသည့္စိတ္ကို “က႐ုဏာ”ဟု ေခၚ၏။

ေဒၚစုၾကည္သည္ အမ်ိဳး ဘာသာ သာသနာႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ စကားမ်ိဳး မေျပာခဲ့ဖူးပါ။ ဘာ့ေၾကာင့္ မေျပာသနည္း ၊ စဥ္းစားရမည့္အခ်က္ ျဖစ္ေပသည္။လူ႔အခြင့္အေရးတုိ႔၊ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး တုိ႔၊ ႏိုင္ငံတကာ စံႏႈန္းဆုိတဲ့ စကားမ်ိဳးၾကေတာ့ အပ္ေၾကာင္းထပ္ေနေအာင္ ေျပာခဲ့ပါ၏။ ေနာင္လည္း ေျပာေနေပဦးမည္။

အခုလတ္တေလာ ေရပန္းစားေနသည့္ ေဒၚစုၾကည္၏ စကားတစ္ခြန္း။ “ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတျဖစ္ခ်င္တယ္”တဲ့။ ရာဇ၀င္ေျပာင္ေအာင္ ေျပာတတ္ပါ၏။ ေျပာလည္း ေျပာရဲပါ၏။

ထုိသုိ႔ျဖစ္လွ်င္ “သမၼတျဖစ္ခ်င္လုိ႔ ႏုိင္ငံေရးလုပ္ေနတာလား”ဟု ေျပာစရာ ျဖစ္ေန၏။ ေျပာလည္း ေျပာေနၾကပါသည္။ တကယ္ေျပာရမွာက “တုိင္းျပည္ႏွင့္ လူမ်ိဳးကို အလုပ္အေကၽြးျပဳခ်င္တယ္”။ ဒါပါပဲ။

ရာဇ၀င္မွာ စာတင္ခဲ့ရေသာ ဘုရင္ၾကီးတစ္ပါးကို သတိရမိ၏။ နာမည္က ဒု႒ဂါမဏိတဲ့။ ထုိဘုရင္ၾကီးက ေျပာခဲ့၏။ “မင္းျဖင္ခ်င္လုိ႔ စစ္တုိက္ေနတာ မဟုတ္၊ သာသနာအတြက္ စစ္တုိက္ေနတာ”တဲ့။ ရွင္းေအာင္ ေျပာရလွ်င္ “သမၼတျဖစ္ခ်င္လုိ႔ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ေနတာ မဟုတ္၊ တုိင္းျပည္ႏွင့္ သာသနာအတြက္႔ ႏုိင္ငံေရးလုပ္ေနတာ”တဲ့။ ဘယ္ေလာက္ေကာင္းတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နည္း။ ဒီလုိခံယူခ်က္ကို အတုယူရမည္။

ကဲ . . ထားလုိက္ပါေတာ့။ ဒီမုိကေရစီေခတ္ဆုိေတာ့ လြပ္လပ္စြာ ေျပာဆုိခြင့္ရွိ၏။ ၾကိဳက္သလုိ ေျပာႏိုင္ပါ၏။ ကုိယ္ပုိင္အခြင့္အေရးကို တားဆီးပိတ္ပင္လုိ႔ မရပါ။

သိုု႔ေသာ္ . . ေဒၚစုၾကည္ကုိ တစ္ခုေတာ့ ေမးလုိက္ခ်င္သည္။

“အဂၤလိပ္တုိ႔အႏုိင္က်င့္ ဗုိလ္က်သည့္အေၾကာင္းကို စဥ္စားဖူးပါသလား၊ စဥ္းစားဖူးလွ်င္ မည္ကဲ့သုိ႔ ခံစားဖူးပါ သနည္း၊ အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသဆရာေတာ္ၾကီးကဲ့သုိ႔ စိတ္ထိခုိက္ေလာက္ေအာင္ ခံစားမႈဖူးပါသေလာ”။

အေျဖရခက္သည့္ ေမးခြန္းမွန္း သိပါ၏။ သို႔ေသာ္ ေမးကို ေမးရမည့္ ေမးခြန္း ျဖစ္ပါသည္။ ဘာ့ေၾကာင့္နည္း။ ၀ံသာႏုစိတ္ဓာတ္သည္ ႏုိင္ငံသားတုိင္း၏ “၀ိညာဥ္” ျဖစ္ေသာေၾကာင့္တည္း။ မွန္၏။ ၀ံသာႏု စိတ္ဓာတ္ မရွိလွ်င္ တုိင္းျပည္ႏွင့္ လူမ်ိဳးကို သစၥာေဖာက္ႏိုင္ပါသည္။

သစၥာေဖာက္တယ္ဆုိတာ ဂဠဳန္ဦးေစာကဲ့သို႔ အာဇာနည္ပုဂၢိဳလ္ၾကီးမ်ားကို လုပ္ၾကံမွ မဟုတ္ဘူး။ အဂၤလိပ္ အစုိးရကဲ့သုိ႔ ဘဂၤါလီကုလားမ်ားကို ရခုိင္ျပည္နယ္သုိ႔ ေခၚေဆာင္လာမႈ၊ ဦးႏုကဲ့သုိ႔ မဲရဖုိ႔အတြက္ ဘဂၤါလီ ကုလားေတြကို အသိအမွတ္ျပဳမႈ၊ တခ်ိဳ႕အရာရွိမ်ားကဲ့သို႔ ဘဂၤါလီကုလားဆီက ပုိက္ဆံယူ၍ ႏုိင္ငံသား မွတ္ပုံတင္လုပ္ေပးမႈ စသည့္လုပ္ရပ္မ်ားဟာလည္း သစၥာေဖာက္သည့္လုပ္ရပ္မ်ားပင္တည္း။

ထုိကဲ့သုိ႔ေသာ အဆက္ဆက္ သစၥာေဖာက္ခဲ့မႈေၾကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ဘဂၤါလီျပႆနာၾကီးသည္ ၾကီးထြား လာေနျခင္း ျဖစ္ေပသည္။

ဆရာေတာ္ၾကီးအေၾကာင္း ဆက္ၿပီးေတာ့ ေျပာခ်င္ေသး၏။ အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသဆရာေတာ္ၾကီးသည္ ရာဇ၀င္ေျပာင္ေအာင္ ေျပာတတ္သည့္ ႏုိင္ငံေရးသမားမဟုတ္ပါ။ သာသနာ့အတြက္လုပ္ေနသည့္ သာသနာ့ အာဇာနည္ တစ္ပါးပါ။ သို႔ေသာ္ အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓာတ္မွာေတာ့ ျပိဳင္စံရွားတည္း။

ဆရာေတာ္ၾကီး၏ မိန္႔မွာခ်က္ကုိ ဆက္ၿပီးေတာ့ ၾကည့္လုိက္ပါ။ “ရႏၱပုိစာခ်ဳပ္တုံးက ေအာက္က်ေနာက္က် ခံၿပီးေတာ့ ခ်ဳပ္လာခဲ့ရတဲ့ ရွင္ဘုရင္မ်ားက ၀န္ၾကီးေတြ အမတ္ၾကီးေတြ စစ္သူၾကီးေတြက ဘုန္းေတာ္အလြန္ ၾကီးျမတ္ေတာ္ မူလွေသာလုိ႔ ေလွ်ာက္ရင္ သေဘာက်ၾကတယ္”၊

“ဘုန္းေတာ္ အလြန္ၾကီးျမတ္လုိ႔ရွိရင္ ဘာျဖစ္လုိ႔ ရႏၱပုိစာခ်ဳပ္ကုိ အနာခံၿပီးေတာ့ ခ်ဳပ္ရတုံး၊ ဒါေတြကို ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ဘုန္းၾကီးက ရွင္ဘုရင္ေတြကို မၾကိဳက္ဘူး”တဲ့။ ဆရာေတာ္ၾကီးက အေပၚယံေရႊမႈန္႔ၾကဲစိတ္ဓာတ္ မ်ိဳးကို လုံး၀ လုိလားေတာ္မမူပါ။

မိမိသည္ လူထုေခါင္းေဆာင္ဆုိသူကို ဆရာေတာ္ၾကီး မိန္႔သကဲ့သုိ႔ ေျပာလုိက္ခ်င္ေတာ့သည္။

“တခ်ိဳ႕က လူထုေခါင္းေဆာင္လုိ႔ ေခၚလုိက္ရင္ သေဘာက်တယ္”။

“လူထုေခါင္းေဆာင္ဆုိရင္ ဘာျဖစ္လုိ႔ တုိင္းရင္းသားျဖစ္တဲ့ ရခုိင္ဘက္က အကာအကြယ္မေပးရသလဲ”

“ပါးစပ္ကသာ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးဆုိၿပီး ကရားေရလႊတ္ တတြတ္တြတ္ ေျပာတာ၊ ရခုိင္ျပည္နယ္ ေဒသႏၱရ အမိန္႔ကဲ့သုိ႔ အမိန္႔ေတြ ဥပေဒေတြ ထုတ္ျပန္ေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ မကုိက္ညီဘူးဆုိၿပီး ကန္႔ကြက္ျပန္ေရာ”

“ ဘယ္လုိနားလည္ရမလဲ၊ အေျပာႏွင့္အလုပ္ မညီပါလား၊ ထုိကဲ့သို႔ေသာ လူထုေခါင္းေဆာင္မ်ိဳးကုိ
မၾကိဳက္ဘူး”ဟုသာ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာလုိက္ခ်င္ေတာ့သည္။

ဒီလုိေျပာရျခင္းမွာလည္း “တုိင္းျပည္ႏွင့္ လူမ်ိဳး၊ ဘာသာႏွင့္ သာသနာကို ခ်စ္ျမတ္ႏိုးေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

အခ်ဳပ္တန္းဆရာေဖက ေရးခဲ့တဲ့ ကဗ်ာကို သြား သတိရမိသည္။

 “ေျပာေရာ့ဟဲ့ ရာဇ၀င္ေျပာင္ေအာင္ . . . . ေတြးမိတုိင္း အ႐ုိးနာသည္ . . အမ်ိဳးပါ ဆဲခ်င္ပါ့ေလး ”တဲ့။

Ashin Dayweinda